Integrale aanpak voor next-gen datacenters

Datacenters zijn kritieke infrastructuren. Ze ondersteunen AI, cloud computing, digitale diensten, datasoevereiniteit, defensievraagstukken en economische concurrentiekracht. Tegelijkertijd leggen ze een toenemende druk op elektriciteitsnetten, watervoorraden, ruimtegebruik en lokale gemeenschappen.

Dit schept voor Deerns een duidelijke verantwoordelijkheid: klanten helpen om datacenters te ontwikkelen die technisch robuust, commercieel haalbaar, wetgevingsbestendig en duurzaam zijn, en die inspelen op het innovatietempo en de flexibiliteit die deze snel veranderende markt vraagt.

Van rapportage naar strategische besluitvorming

Het duurzaamheidslandschap voor datacenters in Europa verandert snel. In de EU geldt de rapportageverplichting uit de Energy Efficiency Directive (EED) nu voor grotere faciliteiten, die belangrijke energie- en waterprestatie-indicatoren openbaar moeten maken. Tegelijkertijd veranderen verschillende ontwikkelingen samen de manier waarop datacenters worden gepland, ontwikkeld en goedgekeurd: nieuwe referentie-ratingschema’s, de opkomst van minimale prestatienormen, afstemming op de EU Taxonomy, CSRD-rapportage, strengere vergunningseisen, kritische aandacht voor restwarmte en watergebruik, en toenemende netbeperkingen.

In de Verenigde Staten speelt een andere, maar vergelijkbare discussie. Zorgen over elektriciteitsprijzen, watergebruik, geluidsoverlast en grondgebruik leiden op lokaal en staatsniveau steeds vaker tot publieke en soms ook politieke aandacht.

Voor eigenaren, ontwikkelaars en investeerders van datacenters betekent dit dat duurzaamheid niet langer alleen over reputatie gaat. Het hangt steeds vaker samen met:

• Naleving van wetgeving en toekomstige rating-eisen
• Vergunningverlening, maatschappelijke acceptatie en lokale impact uitgedrukt in maatschappelijke waarde
• Operationele kosten op de lange termijn, de robuustheid van assets en flexibiliteit.

Hier gaan engineering en duurzaamheidsadvies hand in hand.

Locatieselectie in een veranderend duurzaamheidslandschap

Duurzame locatieselectie is een van de meest cruciale fasen in de ontwikkeling van datacenters geworden. Het gaat niet langer alleen om de vraag of een locatie verworven en aangesloten kan worden, maar ook of die op de lange termijn een veerkrachtige, efficiënte en maatschappelijk geaccepteerde faciliteit kan dragen.

In een context van geopolitieke onzekerheid en een groeiende vraag naar regionaal verankerde digitale infrastructuur versterkt datasoevereiniteit de noodzaak van een strategische en zorgvuldig overwogen aanpak van locatieselectie, binnen operationele hubs die goed voorzien zijn van de benodigde hulpbronnen.

Deerns ondersteunt klanten door technische due diligence te combineren met duurzaam ontwerp en een ESG-beoordeling, en vindt zo locaties die zowel operationeel haalbaar als toekomstbestendig zijn.

3 belangrijke overwegingen bij het identificeren van locaties voor datacenters:

• Screening van elektriciteit en water, inclusief huidige beperkingen en toekomstige beschikbaarheid
• Kansen voor hergebruik van restwarmte en aansluitingen op warmtenetten
• Fysieke, klimaat-, vergunnings- en maatschappelijke acceptatierisico’s, die bepalen welke maatregelen voor weerbaarheid nodig zijn.

Decarbonisatie als engineeringuitdaging

Datacenters verbruiken aanzienlijke en toenemende hoeveelheden energie, en zelfs kleine efficiëntieverbeteringen kunnen leiden tot substantiële absolute reducties in zowel CO₂-uitstoot als operationele kosten. Daardoor zijn decarbonisatie en een efficiënt gebruik van hulpbronnen zowel een technische als een strategische prioriteit geworden.

Dit vraagt om een grondig inzicht in MEP-engineering, koelsystemen, het elektrotechnisch ontwerp, operationele redundantie en de complexe eisen van bedrijfskritische omgevingen.

De aanpak van Deerns voor het decarboniseren van datacenters combineert 5 strategische focusgebieden:

• Decarbonisatie en engineering van het energiesysteem, inclusief circulariteitsstrategieën en maatschappelijke impact, certificering en biodiversiteit
• Duurzame MEP-strategieën voor hyperscale- en colocation-faciliteiten die van invloed zijn op belangrijke indicatoren zoals Power Usage Effectiveness (PUE), Water Usage Effectiveness (WUE), Renewable Energy Factor (REF) en Energy Reuse Factor (ERF)
• Analyse van duurzame energievoorziening
• Robuuste voorzieningen voor hulpbronnen zoals energie en water
• Toekomstbestendige back-upstrategieën

Koeling is hierbij uitermate belangrijk. Free cooling, hybride systemen en strategieën voor hergebruik van warmte vragen allemaal om zorgvuldige analyse, juist omdat de technologie in deze sector zich razendsnel ontwikkelt. Restwarmte geldt in toenemende mate als een waardevolle hulpbron die omliggende gebouwen kan ondersteunen en kan bijdragen aan bredere lokale energiesystemen. Daarmee staan datacenters centraal in de synergie van hulpbronnen tussen gebouwen in de stedelijke omgeving.

Water, circulariteit en impact over de hele levensduur

In sommige regio’s wordt water een bepalend vraagstuk voor datacenters, vooral waar koelbehoeften, waterschaarste of publieke bezorgdheid de goedkeuring van projecten beïnvloeden. Waterefficiëntie moet daarom worden verankerd in zowel het ontwerp als de exploitatie, via optimalisatie van WUE, dry cooling-technologieën, closed-loop-systemen en waterrecycling waar van toepassing.

Daarnaast kunnen datacenters afhankelijkheid van drinkwater vermijden door lokaal beschikbare waterbronnen en natuurlijke systemen optimaal te benutten, bijvoorbeeld met koelstrategieën op basis van rivier- of zeewater, of met WKO (warmtekoude-opslag) die gebruikmaakt van watervoerende grondlagen voor thermische opslag en koeling.

Klimaatrisico en circulariteit maken het geheel nog complexer. Stijgende temperaturen en veranderende wateromstandigheden kunnen de koelprestaties en robuustheid beïnvloeden. Whole Life Carbon-advies, Life Cycle Assessment (LCA) en het terugdringen van embodied carbon helpen klanten met datacenters om de impact buiten het operationele energieverbruik te begrijpen.

3 praktische kansen zijn:

• Specificaties van materialen met lage CO₂-uitstoot en het terugdringen van embodied carbon
• Optimalisatie van de exploitatie (via maatwerk en digitale modellering) en circulaire bouwstrategieën, met hergebruik van componenten waar haalbaar en verlenging van de levensduur van apparatuur
• Integratie van biodiversiteit, landschapsstrategieën en het creëren van maatschappelijke waarde voor de gemeenschap.

Ook façade engineering wordt relevanter. Klanten, gemeenschappen en autoriteiten verwachten steeds vaker gebouwen die beter in hun omgeving zijn geïntegreerd.

Robuustheid modelleren, duurzame capaciteit vormgeven

Weerbaarheid staat al centraal in het ontwerp van datacenters, maar de definitie ervan breidt zich uit naar operationeel beheer. Fysieke beveiliging, redundantie en uptime blijven essentieel, maar klimaatrisico, energiezekerheid, netinstabiliteit, hittegolven, waterbeschikbaarheid en verstoringen in de toeleveringsketen maken inmiddels deel uit van hetzelfde gesprek.

Met geavanceerde modelleringstechnieken, waaronder CFD, dynamische simulaties en scenariogebaseerde tests, beoordeelt Deerns luchtstromen, temperatuurverdeling, belastingvariabiliteit, koelprestaties en risico’s op systeemstoringen. Het doel is niet modelleren omwille van het modelleren, maar om het gedrag te begrijpen wanneer piek- of onverwachte gebeurtenissen zich voordoen. Via digitale simulatie van meerdere scenario’s ondersteunt Deerns weloverwogen beslissingen, valideert het mitigerende maatregelen en ontwikkelt het weerbaarheidsstrategieën die prestaties en waarde op de lange termijn borgen en tegelijk het verbruik van hulpbronnen zo laag mogelijk houden.

De toekomst van duurzame datacenters vraagt om een integrale aanpak die engineering, duurzaamheid, wetgeving, energie, water, circulariteit en maatschappelijke acceptatie samenbrengt. Om aan deze eisen te voldoen, combineert Deerns MEP-ontwerp en duurzaamheidsrapportage met advies dat het naleven van ESG-wetgeving koppelt aan ontwerp- en investeringsbeslissingen.